تا حالا شده وسط یه پروژه عمرانی، یه کار جدید بهت ابلاغ بشه که اصلاً تو برآورد اولیه نبوده؟ مثلاً قرار نبوده میلگرد بکوبی تو بتن، ولی یههو نیاز به کاشت آرماتور پیدا میشه! حالا سوال اینه: قیمت این کار جدید رو چطور حساب کنیم که نه پیمانکار ضرر کنه، نه کارفرما؟
اینجاست که تعدیل معکوس وارد بازی میشه.
تعدیل معکوس یعنی چی؟
برخلاف تعدیل معمول که قیمت قرارداد رو با شرایط روز بهروز میکنه، تعدیل معکوس دقیقاً برعکسه! یعنی:
-
اول میایم هزینهی اجرای کار جدید رو بر اساس قیمتهای روز حساب میکنیم.
-
بعد اون عدد رو با استفاده از شاخصهای تعدیل، برمیگردونیم به زمان انعقاد قرارداد.
-
بعدش تازه، مثل بقیه آیتمهای قرارداد، دوباره میفرستیمش تو فرآیند تعدیل بر اساس دوره اجرای کار.
یه جورایی میشه گفت:
قیمت روز ← قیمت زمان قرارداد ← تعدیل بر اساس شاخص اجرا

کِی از تعدیل معکوس استفاده میکنیم؟
هر وقت یه کار جدید به پروژه اضافه شه که تو لیست اولیه نیومده باشه. این کار جدید ممکنه:
-
توی فهرستبهای پیوست قرارداد باشه، فقط مقدارش صفر بوده (مثل افزایش حجم بتنریزی).
-
یا اصلاً توی فهرستبها نیومده باشه (مثل کاشت میلگرد با چسب).
دو نوع کار جدید داریم:
نوع اول: آیتمی که تو فهرستبها هست
مثلاً تو قرارداد نوشته ۱۰۰ مترمکعب بتن C30، حالا نیاز میشه که ۱۵۰ متر بریزی. این اضافهکار چون آیتمش تو لیست هست، قیمتش مشخصه، فقط باید دقت کنیم که سقف افزایش مقادیر (۲۵٪ مبلغ اولیه پیمان) رد نشه.
نوع دوم: آیتمی که تو فهرستبها نیست
اینجا پیمانکار باید بر اساس شرایط واقعی کار (دستمزد، مصالح، ماشینآلات و حملونقل) آنالیز قیمت تهیه کنه و فقط ضریب بالاسری بهش اضافه میشه.
مثال؟ کاشت میلگرد داخل بتن. این آیتم تو لیست نیست، پس باید قیمتش از صفر محاسبه شه.
چرا تعدیل معکوس مهمه؟
چون:
-
باعث میشه کار جدید با روال قرارداد قبلی هماهنگ شه.
-
جلوی اختلافات مالی رو میگیره.
-
تضمین میکنه که هم پیمانکار پول واقعی بگیره، هم کارفرما قیمت منصفانه بده.
-
و از همه مهمتر، کمک میکنه پروژه تو چارچوب بودجه و مقررات پیش بره.
بخشنامه تعدیل معکوس چیه؟
بخشنامه خاصی به اسم "تعدیل معکوس" وجود نداره. ولی دستورالعمل این کار تو:
-
ماده ۲۹ شرایط عمومی پیمان (نشریه ۴۳۱۱)
-
و بخشنامه 173073/101 مورخ ۱۳۸۲/۰۹/۱۵
اومده و باید طبق همین منابع جلو رفت.
اگه میخوای با مثالهای واقعی و ابزارهای عملی (مثل تدکار) این موضوع رو کامل یاد بگیری،
دوره رایگان بیش از ۳۰ ساعتهی آکادمی عمران برات آمادهست!
کلیک کن و وارد دنیای حرفهای تعدیل شو:
آموزش صورت وضعیت نویسی